Τι είναι το funding rate σε μία πρόταση;
Το funding rate είναι μια περιοδική πληρωμή που ανταλλάσσουν μεταξύ τους οι κάτοχοι long και short θέσεων στα perpetual futures (αιώνια συμβόλαια futures χωρίς ημερομηνία λήξης), ώστε η τιμή του συμβολαίου να παραμένει κοντά στην spot τιμή.
Το κλειδί όλου του μαθήματος: το funding rate μετρά την τοποθέτηση (ποιος είναι μοχλευμένος και προς ποια πλευρά), όχι την κατεύθυνση (πού θα πάει πραγματικά η τιμή).
Τι ακριβώς είναι αυτός ο αριθμός;
Τα perpetual futures δεν έχουν λήξη, οπότε δεν υπάρχει καμία στιγμή όπου η τιμή του συμβολαίου θα έπρεπε να ευθυγραμμιστεί με το spot. Το funding rate είναι ο μηχανισμός που το λύνει τεχνητά.
Όταν το funding rate είναι θετικό, οι long πληρώνουν τους short. Όταν είναι αρνητικό, οι short πληρώνουν τους long. Η πληρωμή γίνεται σε τακτά διαστήματα (στα περισσότερα exchanges κάθε 8 ώρες).
Η ζωντανή μας τιμή για το BTC ήταν +1,37% p.a., καταγεγραμμένη στις 15:30 (πηγή: syndicate). Το "p.a." σημαίνει ότι πρόκειται για ετησιοποιημένο επιτόκιο, δηλαδή μετατρεμμένο σε ετήσιο ρυθμό. Η ίδια η μεμονωμένη πληρωμή για 8 ώρες είναι επομένως πολύ μικρότερος αριθμός: το 1,37% διαλυμένο σε περίπου 1.095 οκτάωρες περιόδους τον χρόνο βγαίνει της τάξης των χιλιοστών του τοις εκατό ανά μία πληρωμή.
Τι μας λέει συγκεκριμένα το +1,37% p.a.: οι long στο BTC αυτή τη στιγμή πληρώνουν τους short, αλλά μόνο πολύ ήπια. Είναι θετικός αριθμός, οπότε υπερισχύει η διάθεση να πληρώσει κανείς για μια long θέση, όμως τόσο μικρός που δεν μιλάμε για καμία οξυμμένη ρύθμιση της αγοράς.
Τι κάνει το funding rate υψηλό;
Το funding rate ανεβαίνει όταν η τιμή του perpetual συμβολαίου διαπραγματεύεται υψηλότερα από το spot. Αυτό συμβαίνει όταν η ζήτηση για μοχλευμένες long θέσεις είναι ισχυρότερη από τη ζήτηση για short θέσεις. Για να συμπιεστεί η διαφορά (basis) πίσω, το σύστημα ακριβαίνει την κατοχή long αναγκάζοντας τους long να πληρώνουν τους short.
Απλοποιημένη εικόνα:
| Κατάσταση | Τιμή perpetual vs. spot | Funding rate | Ποιος πληρώνει ποιον |
|---|---|---|---|
| Ισχυρή ζήτηση για long | Perpetual πάνω από το spot | Θετικό | Οι long πληρώνουν τους short |
| Ισορροπία | Perpetual κοντά στο spot | Κοντά στο μηδέν | Σχεδόν κανείς κανέναν |
| Ισχυρή ζήτηση για short | Perpetual κάτω από το spot | Αρνητικό | Οι short πληρώνουν τους long |
Το υψηλό θετικό funding επομένως δεν σημαίνει "η αγορά είναι υγιής" ούτε "η τιμή θα ανέβει". Σημαίνει ότι πολύ μοχλευμένο κεφάλαιο κάθεται στην long πλευρά και είναι διατεθειμένο να πληρώσει γι' αυτό. Αυτό είναι περιγραφή υπερπληρότητας της μίας πλευράς, όχι πρόβλεψη.
Γιατί δείχνει τοποθέτηση και όχι κατεύθυνση;
Αυτός είναι ο πυρήνας όλου του μαθήματος. Το funding rate είναι η τιμή για την κατοχή μιας θέσης, όχι σήμα για τη μελλοντική τιμή.
Φανταστείτε ένα εξαιρετικά υψηλό θετικό funding. Σας λέει ότι η long πλευρά είναι υπερπλήρης και πληρώνει γι' αυτό ένα premium. Ιστορικά η υπερπλήρης πλευρά τείνει να είναι ευάλωτη: αρκεί μια μικρότερη κίνηση εναντίον της και αρχίζουν να ρευστοποιούνται μοχλευμένες θέσεις, κάτι που ενισχύει την κίνηση. Αλλά αν και πότε θα συμβεί αυτό, το funding rate δεν το λέει. Ένα υπερπλήρες long μπορεί να αντέξει πολύ και η τιμή μπορεί να συνεχίσει να ανεβαίνει.
Γι' αυτό βλέπουμε το funding rate ως θερμόμετρο του κλίματος στη μόχλευση, όχι ως πυξίδα. Δείχνει πού βρίσκεται η συγκέντρωση κινδύνου, όχι προς ποια κατεύθυνση θα εκτονωθεί αυτός ο κίνδυνος.
Το τρέχον μας +1,37% p.a. για το BTC είναι από αυτή την οπτική σχεδόν ουδέτερο. Η αγορά είναι απαλά γερμένη προς την long πλευρά, αλλά χωρίς την ένταση που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως οξυμμένη.
Πώς διαβάζεται ο αριθμός στην πράξη;
Τρία πράγματα που δίνουν νόημα στον αριθμό:
- Το πρόσημο. Θετικό = οι long πληρώνουν, αρνητικό = οι short πληρώνουν. Απαντά στην ερώτηση ποια πλευρά είναι αυτή τη στιγμή υπερπλήρης.
- Το μέγεθος. Κοντά στο μηδέν = ήρεμη τοποθέτηση. Όσο πιο μακριά από το μηδέν, τόσο πιο οξυμμένη η κλίση και τόσο πιο ακριβό είναι να κρατάς την υπερπλήρη πλευρά.
- Η μονάδα. Προσέξτε αν ο αριθμός είναι για 8 ώρες ή ετησιοποιημένος (p.a.). Η ίδια πραγματικότητα φαίνεται είτε σαν μικροσκοπικός αριθμός είτε σαν μεγάλο ποσοστό, ανάλογα με το πώς μετατρέπεται. Η τιμή μας δίνεται ως p.a.
Τι θα πρέπει τώρα να ξέρετε, και τι παραμένει αβέβαιο;
Μετά από αυτό το μάθημα θα πρέπει να μπορείτε:
- να εξηγήσετε γιατί τα perpetual futures χρειάζονται funding rate,
- να διαβάσετε το πρόσημο και το μέγεθος και να πείτε ποια πλευρά είναι υπερπλήρης,
- να ξεχωρίσετε το ετησιοποιημένο επιτόκιο (p.a.) από την πληρωμή για ένα διάστημα,
- και κυρίως να μην συγχέετε την τοποθέτηση με την κατεύθυνση.
Τι δεν λέει το funding rate: πού θα πάει η τιμή, πότε θα εκτονωθεί η υπερπλήρης πλευρά και αν θα εκτονωθεί καθόλου. Αυτό παραμένει πάντα αβέβαιο, ανεξάρτητα από το πόσο ακραίο αριθμό βλέπετε αυτή τη στιγμή.
Τον αναλυτικό ορισμό και τον τρόπο με τον οποίο καταγράφουμε το επιτόκιο θα τα βρείτε στο γλωσσάρι μας στη λέξη-κλειδί funding-rate.

